Volgens cijfers van de Dienst Vreemdelingenzaken zijn in de eerste acht maanden van 2026 1.239 gedetineerden zonder verblijfsvergunning na hun detentie in België teruggestuurd naar hun land van herkomst. Dat is meer dan in dezelfde periode van 2025, toen 991 terugkeergevallen werden geregistreerd, en in 2024, toen het er 828 waren.

Op 10 september 2026 publiceerde de Commissie Diversiteit van de Sociaal-Economische Raad van Vlaanderen (SERV) een advies waarin wordt gepleit voor een geïntegreerde aanpak om de arbeidsmarktparticipatie van vrouwen van de eerste generatie uit niet-EU-landen te versterken. Het advies wijst op hun relatief kwetsbare positie op de Vlaamse arbeidsmarkt en roept op tot beleidsmaatregelen die drempels in verschillende beleidsdomeinen aanpakken, met aandacht voor de verschillen binnen deze groep.

Vanaf 1 september 2026 moeten werkgevers in Vlaanderen die werknemers van buiten de Europese Economische Ruimte (EER) of Zwitserland willen aanwerven, een vergoeding van €180 betalen voor elke aanvraag van een gecombineerde vergunning (single permit). Deze vergoeding geldt zowel voor eerste aanvragen als voor verlengingen en staat los van de federale bijdrage die verschuldigd is voor de verblijfsaanvraag.

Het nieuwe Strafwetboek van België treedt op 1 september 2026 in werking. Onder de bepalingen die relevant zijn voor migratie, bevatten de artikelen 258 tot en met 264 regels inzake mensenhandel en mensensmokkel, met inbegrip van de definities ervan, verzwarende vormen, straffen en specifieke bepalingen met betrekking tot slachtoffers.

Deze studievoormiddag brengt onderzoekers en praktijkmedewerkers samen om het huidige onderzoek en de praktijkervaringen op het gebied van asiel in België te bespreken. De bijeenkomst wordt georganiseerd ter gelegenheid van het tienjarig bestaan van de Onderzoeksgroep Migratierecht (MigrLaw) aan de Universiteit Gent en gaat in op de uitdagingen waarmee verzoekers om internationale bescherming worden geconfronteerd en op de rol van interdisciplinair en empirisch onderzoek bij het vormgeven van beleid en praktijk.

Een uitgaventoets die op 31 augustus 2026 werd gepubliceerd, onderzoekt de organisatie van de Belgische gesloten centra en hun rol in de terugkeerketen. Uit de toets blijkt dat de centra binnen de huidige beperkingen relatief efficiënt functioneren, maar dat er structurele uitdagingen zijn die een impact hebben op het gebruik van de beschikbare capaciteit. Op 20 mei 2026 waren 541 van de 689 theoretische plaatsen daadwerkelijk bruikbaar, terwijl 148 plaatsen niet beschikbaar waren als gevolg van infrastructuurproblemen of personeelstekorten. De toets formuleert 74 aanbevelingen en meer dan 170 concrete acties, verspreid over negen domeinen.

De afdeling Gent van de Rechtbank van eerste aanleg Oost-Vlaanderen heeft in de Lotus-zaak 33 beklaagden veroordeeld wegens mensenhandel met verzwarende omstandigheden en wegens het leiden van of deelnemen aan een criminele organisatie. De organisatie ronselde meer dan 100 financieel kwetsbare Chinese vrouwen en exploiteerde hen in de prostitutie in België en andere Europese landen. Vier beklaagden werden eveneens veroordeeld voor mensenhandel met de verzwarende omstandigheid dat het misdrijf de dood van een slachtoffer tot gevolg had. Er werden gevangenisstraffen tot zeven jaar, geldboetes en verbeurdverklaringen opgelegd.

België heeft nieuwe regels ingevoerd voor buitenlandse onderdanen die in België werken zonder er te verblijven. Het nieuwe kader is op 15 augustus 2026 in werking getreden en vervangt de regels die dateren van 1981. Het brengt wijzigingen aan in de definitie van grensarbeiders en in de documenten en procedures die op hen van toepassing zijn, met inbegrip van specifieke regels voor derdelanders.

België heeft op 27 juli 2026 in Namen officieel het startschot gegeven voor zijn deelname aan de Blue Heart-campagne van de Verenigde Naties, in de aanloop naar de Werelddag tegen mensenhandel op 30 juli. De campagne van 2026, die wordt gecoördineerd door de Federale Overheidsdienst (FOD) Justitie in samenwerking met verschillende nationale en internationale partners, richt zich op mensenhandel met het oog op gedwongen onlinefraude.

Four months after the EU Pact on Migration and Asylum became fully applicable across the European Union, this conference will take stock of its initial implementation and examine its implications for fundamental rights. Bringing together legal practitioners, academics, policymakers and civil society representatives, the event will provide an opportunity to reflect on the first lessons learned in Belgium and across other EU Member States.

De Belgische minister voor Asiel en Migratie, Anneleen Van Bossuyt, heeft een verdere vermindering aangekondigd van 700 opvangplaatsen die in het kader van de Brussel Deal werden voorzien. Dit volgt op een eerdere vermindering van ongeveer 300 plaatsen die eind juni werd aangekondigd. Volgens de minister weerspiegelt de maatregel een afname van de behoefte aan extra opvangcapaciteit voor aanvragers van internationale bescherming die wachten op toegang tot het Fedasil-opvangnetwerk. 

Myria, the Federal Migration Centre, has provided information on the possibilities for people in Gaza to travel to Belgium, focusing on two issues: the possibility of submitting a visa application from the Gaza Strip and the possibility of being evacuated to Belgium. While remote submission is currently possible for certain family reunification visa applications, other visa applications cannot currently be submitted remotely. Myria also reports that there are currently no evacuations from Gaza to Belgium and no apparent prospect of a new government decision to resume them.

De Belgische Raad van State heeft de beslissing van de minister van Asiel en Migratie geschorst om de materiële opvangvoorzieningen te beperken voor verzoekers om internationale bescherming die reeds bescherming hebben verkregen in een andere EU-lidstaat. In arrest nr. 267.364 van 8 juli 2026 schorste de Raad van State de maatregel na een vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid, ingesteld door verschillende organisaties die actief zijn op het gebied van asiel en migratie. De beslissing heeft betrekking op een maatregel die werd genomen naar aanleiding van het van toepassing worden van het Europees Migratie- en Asielpact op 12 juni 2026.

De minister van Asiel en Migratie, de Dienst Vreemdelingenzaken en de gemeente Nazareth-De Pinte hebben aangekondigd dat in het najaar van 2026 een nieuw Europees terugkeercentrum wordt geopend in Nazareth-De Pinte. Het centrum zal ongeveer 300 plaatsen tellen en verzoekers om internationale bescherming opvangen voor wie waarschijnlijk een andere EU-lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van hun verzoek. Het centrum vormt een aanvulling op het bestaande centrum in Zaventem en heeft tot doel de procedures voor overdracht aan de verantwoordelijke lidstaat te ondersteunen.

The City of Tournai has adopted a common protocol to guide the dismantling of informal migrant camps, with the aim of ensuring coordinated interventions while safeguarding the dignity and fundamental rights of the persons concerned. The protocol was developed jointly by local authorities, police and civil society organisations following discussions prompted by previous dismantling operations.

According to figures published by Statbel on 10 June 2026, 69.017 persons acquired Belgian nationality in 2025. The most common previous nationalities among those who became Belgian were Moroccan, Romanian, Syrian, Polish and Italian. Compared to 2024, the number of acquisitions of Belgian nationality increased by almost 9.000.

A draft law introducing the possibility of home searches to enforce return decisions has begun its parliamentary examination in the House of Representatives. The measure would concern certain third-country nationals subject to an enforceable return decision who do not cooperate with their return and are considered to pose a risk to public order or national security. Discussed by the Committee on Home Affairs on 16 June 2026, the proposal will be subject to consultations with experts and stakeholders before the committee continues its examination.

Op 26 mei 2026 bracht EMN België meer dan 130 stakeholders uit de asiel- en migratiesector samen. Tijdens dit evenement werd ook het Belgisch Asiel- en Migratieoverzicht 2025 uitgebracht, waarin de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van asiel en migratie in België gedurende het voorbije jaar worden belicht. Het diverse publiek van experts nam deel aan reflecties en discussies over recente trends binnen het domein, evenals over een versterkte samenwerking binnen het Belgische asiel- en migratiesysteem. De dag omvatte bovendien parallelsessies over belangrijke thema’s, naast informele netwerkmomenten om contacten te leggen en nieuwe samenwerkingen te stimuleren.

Belgium has adopted new rules governing the renewal of residence permits for third-country national students. The amendments introduce stricter requirements concerning study progress, maximum study duration, changes of study programme and enrolment in non-recognised higher education institutions. They were adopted by Royal Decree of 7 May 2026, published in the Belgian Official Gazette on 21 May 2026, and apply from the 2026/2027 academic year.

The Belgian Council of Ministers has approved a draft bill aimed at strengthening rules on labour migration and improving the framework for highly qualified non-EU workers. The proposal includes measures aimed at strengthening the fight against fraud linked to labour migration, while also seeking to make the European Blue Card more attractive for highly qualified workers from outside the European Union. The draft bill also provides for additional protection for workers who are victims of certain social law infringements committed by employers. The text will now be submitted to the Council of State for advice.

DUO for a JOB has launched a national awareness campaign highlighting the persistence of discrimination in recruitment processes in Belgium. The initiative uses the format of the well-known game “Guess Who?” to illustrate how candidates may still be excluded on the basis of appearance, name, origin or accent rather than skills. The campaign is being rolled out in May across public spaces, including stations and metro networks in several Belgian cities.

On 6 May, the United Nations Human Rights Council reviewed Belgium under the Universal Periodic Review (UPR), a peer-review mechanism assessing the human rights situation in all UN Member States. The review examined the implementation of previous recommendations and the current situation across a range of policy areas, including asylum, migration and detention.

The Belgian Commissioner General for Refugees and Stateless Persons (CGRS) announces a series of changes that will apply from 12 June 2026. These changes are part of the implementation of the EU Pact on Migration and Asylum, adopted in 2024. They will affect asylum procedures, operational practices and new institutional responsibilities.

The Council for Alien Law Litigation (CALL) has made the use of its child-friendly courtroom (“Salle M”) a structural arrangement as of March 2026. The measure applies to asylum appeal cases involving unaccompanied minors and is accompanied by adapted summonses, age-appropriate information materials, and strengthened judicial training on children’s rights. The initiative builds on a pilot phase and forms part of broader European efforts to enhance child-friendly justice.

On 23 April 2026, the Belgian Chamber of Representatives adopted a bill introducing the possibility of imposing a lifetime entry ban on certain foreign nationals. The measure concerns individuals registered in the national database on terrorism, extremism and radicalisation and amends the Law of 15 December 1980 on access to the territory, residence, establishment and removal of foreign nationals.